H Έκρηξη(2014)

(A Blast) | Πρώτη προβολή: 27-11-2014

Η ταινία του Σύλλα Τζουμέρκα δεν είναι σίγουρα «ευχάριστη», είναι όμως αναγκαία. Γεμάτη δύναμη, φέρνει τον καθένα μας ενώπιον των ευθυνών του. Και μαζί μια άβολη μα και σαφής παραβολή για την εγγενή αρρώστια μιας χώρας, ειπωμένη με έναν συναρπαστικό κινηματογραφικό τρόπο.

Στο πνεύμα του λεγόμενου Greek Weird Cinema, αλλά με εντελώς διαφορετικό ύφος προσέγγισης, ο σκηνοθέτης μιλά για τα σημερινά προσωπικά, κοινωνικά, πολιτικά και οικονομικά αδιέξοδα της ελληνικής πραγματικότητας, όχι μέσω μιας παραβολής αλλά μέσα από μια παθιασμένη ιστορία προσωπικής εξέγερσης.

Μια ταινία αδιαπραγμάτευτα σκληρή που αντιμετωπίζει με αρνητικότητα και χλευασμό διάφορες μορφές διαστροφής. Για τους πραγματικούς κινηματογραφόφιλους και για αυτούς που έχουν σοβαρές απαιτήσεις από ένα φιλμικό κείμενο, θα αποτελέσει χωρίς αμφιβολία μια πραγματική εμπειρία που δύσκολα θα σβηστεί από το μυαλό.

Η «Έκρηξη» έχει πολλές καλές στιγμές αλλά κυρίως, έχει δύναμη και λόγο ύπαρξης. Κι αυτό είναι που την καθιστά τόσο αναγκαία.

Έχει δε πολλά να μας πει ο σκηνοθέτης, αλλά δυστυχώς δεν μπορεί όλα μέσα στο κλασικό δίωρο των ταινιών και έτσι στριμώχνει τα μηνύματά του, κυρίως στο πρώτο μέρος, αποδυναμώνοντας τα τελικά, χωρίς όμως να ξεφεύγει από τον τελικό του στόχο που είναι, ότι θέλει να κάνει μια ταινία που θα την καταλαβαίνουν πολλοί και όχι μόνο στην Ελλάδα.

Η «Εκρηξη» είναι μια ταινία όχι επίκαιρη, αλλά περισσότερο διαχρονική, όπως η ανάγκη για διαφυγή, για αυτοκριτική και για άμεσες (κινηματογραφικές) πράξεις.

Ο Τζουμέρκας διαχωρίζει επιτυχώς τη θέση του από τη weird κινηματογραφική εμβάθυνση στους σαθρούς αρμούς της καρδιάς του ελληνικού προβλήματος, πάντα με ένταση, σενάριο, και δικό του, ευδιάκριτο ύφος.

Η παράλληλη παράθεση σκηνών από το παρελθόν και το παρόν της ηρωίδας στο τέλος της ταινίας δείχνουν ότι σαν σκηνοθέτης έχει πολλά να δώσει.

Η ταινία διαθέτει αρκετά καλά στοιχεία. Η μη – γραμμική αφήγηση είναι μια αρκετά έξυπνη και σωστά εκτελεσμένη επιλογή που προκαλεί ενδιαφέρον στο θεατή για τη σύνδεση των γεγονότων και την έκβαση της ιστορίας.

Κάπου νιώθεις ότι όλα αυτά κατά κάποιον τρόπο γίνονται απλώς για να γίνουν, ότι οι βάσεις του σεναρίου δεν είναι από μπετόν αλλά από πλαστικό, οπότε λυγίζουν καταλήγοντας σε ένα αδούλευτο φινάλε, λες και ο Τζουμέρκας και η σεναριογράφος του Γιούλα Μπούνταλη, ακριβώς όπως η Μαρία, έφτασαν σε ένα σημείο όπου πραγματικά δεν ήξεραν τι να κάνουν.

Το A Blast είναι ένα ακόμα δείγμα καλού σινεμά, αλλά με ατέλειες και κάποιες επαναλήψεις, οι οποίες αν μπορούσαν να αποφευχθούν θα μπορούσαμε να μιλάμε για μια ταινία αξιομνημόνευτη που θέλει να στοιχειώσει τον θεατή και να τον κάνει να «ψαχτεί», ωστόσο αφήνει μια γλυκόπικρη γεύση στο φινάλε της, χάνοντας μια μεγάλη ευκαιρία για το κάτι παραπάνω.

Η διάθεση να ειπωθούν πολλά, σχεδόν όλα, και μάλιστα με δυνατή φωνή, υπάρχει τιθασευμένη κι εδώ, προσθέτοντας στη βασική πλοκή-διαδρομή υπαρξιακής αφύπνισης πινελιές κοινωνικού νατουραλισμού, αναφορές στην αρχαία τραγωδία, περιττές επεξηγήσεις, παραπλανητικές πληροφορίες για τους χαρακτήρες, φτηνές απλοποιήσεις και μια φλύαρη σκηνή φλας μπακ πριν από το φινάλε που αποσυντονίζει το αφηγηματικό τέμπο.

Το φιλμ σε πιάνει από το λαιμό σχεδόν από την αρχή, άλλα ακόμη και όταν έχει ήδη τελειώσει, νιώθεις το σφίξιμο των αόρατων χεριών του πάνω σου.

Οι ερωτικές σκηνές είναι αριστουργηματικά σκηνοθετημένες – να το τονίσουμε αυτό – το φιλόδοξο εγχείρημα όμως εντέλει καταλήγει σε κάτι που μπορεί να συνοψιστεί στη φράση «μαζί με τα ξερά καίγονται και τα χλωρά». Χίλιες φορές όμως τέτοιες έντιμες αποτυχίες παρά αυτάρεσκες αυνανιστικές «καλλιτεχνίες» της κακιάς ώρας.

Όλοι οι νέοι του Τζουμέρκα είναι οργισμένοι με τους μεγάλους, την προηγούμενη γενιά που «άφησε χρέη» στους νεώτερους, που ανεύθυνα οδήγησε τη χώρα σε ένα αδιέξοδο κτλ., κτλ. Χωρίς να αμφισβητείται η αλήθεια αυτής της προκείμενης, ωστόσο, γίνεται ευδιάκριτος μέσα στο λόγο του σκηνοθέτη ένας απλουστευτικός, μανιχαϊστικός διαχωρισμός μεταξύ των κακών και των καλών (θυμίζοντας τα μπλογκμπάστερς), των μεγάλων και των νέων, καθώς η παραπάνω αλήθεια περνά μέσα στην αφήγηση με μια χονδροκομμένη, θα έλεγα, επίδειξη, σαν ένα τέχνασμα σίγουρης εξασφάλισης εισιτήριων από πολλούς νέους.

Εδώ το παζλ συμπληρώνεται πολύ εύκολα και είναι αχρείαστες τόσες τσιριτσάντζουλες.

Λιγότερο φιλόδοξο (ή... κουραστικό) από τη «Χώρα Προέλευσης», το δεύτερο μεγάλου μήκους φιλμ του Σύλλα Τζουμέρκα πληγώνεται από το προβλέψιμο τσουβάλιασμα προβληματικών της ελληνικής κοινωνίας σήμερα, από την οικονομική κρίση ως το ρατσισμό, μέσα στο πλαίσιο μιας αστικής απάθειας ρημαγμένης, που δεν ξέρει τι να πρωτοεκτονώσει μέσα σε τέσσερις τοίχους.