Τσε: Ο Αργεντίνος(2008)

(Che: Part One) | Πρώτη προβολή: 30-08-2018

Παρά τις τυχόν ενστάσεις για την μυθοποίηση του Τσε η ταινία με την εναλλαγή των εικόνων από ασπρόμαυρο κι έγχρωμο φιλμ συμβάλει στην θέαση της ταινίας με ενδιαφέρον καθώς παράλληλα δίνει μια ντοκυμανταιρίστικη διάσταση.

Ο Σόντερμπεργκ δόθηκε ολόψυχα στην ταινία, πράγμα που φαίνεται μέσα από κάθε, σκηνοθετημένη με δύναμη και αμεσότητα, σκηνή του, με τη, συχνά πειραματική, χρήση διαφόρων μέσων (τη χρήση ντοκιμαντέρ, μαυρόασπρου και έγχρωμου φιλμ), με τον ίδιο, εκτός από τη σκηνοθεσία, να αναλαμβάνει και τη διεύθυνση φωτογραφίας και το μοντάζ – καταφέρνοντας να δώσει την προσωπική του σφραγίδα στην επικών διαστάσεων αυτή βιογραφία (από τις καλύτερες σκηνές του αναφέρω εκείνη της πολιορκίας της Σάντα Κλάρα).

Οι λεπτομέρειες για τη ζωή του σπανίζουν στο «Che» και υπερισχύουν η προσήλωση και η πειθαρχία. Ο τρόπος του Σόντερμπεργκ για να τη μεταδώσει είναι να μας κάνει να πιστέψουμε πως είμαστε κι εμείς εκεί, να φοβηθούμε, να διστάσουμε, να κουραστούμε.

Αυτός ο Τσε Γκεβάρα, παρά την προφανή αδυναμία του Σόντερμπεργκ να τιθασεύσει το θαυμασμό του για εκείνον, είναι μια ανεπανάληπτη ιστορική μαρτυρία και μαζί ένα αληθινό έργο τέχνης, που έχει ως μεγάλο ατού την εντυπωσιακή ερμηνεία του Μπενίτσιο ντελ Τόρο (βραβεύτηκε στις Κάννες) που κάποιες στιγμές –ειδικά στα ασπρόμαυρα στιγμιότυπα από την ομιλία του στη Νέα Υόρκη το 1964– ξεχνάς ότι είναι εκείνος και νομίζεις ότι παρακολουθείς τον αληθινό Γκεβάρα.

Στα πολλά συν της ταινίας, η αναπαράσταση της υστέρησης και φτώχειας την οποία βίωνε η Κούβα από την δικτατορία του Μπατίστα, η χρήση της Ισπανικής γλώσσας η οποία προσθέτει ρεαλισμό και φυσικά η επιλογή του Benicio Del Toro, ο οποίος συμβάλει τα μέγιστα -και μετά από έρευνα πολλών χρόνων- και αποδίδει με μια εξαιρετική ερμηνεία – η οποία μάλιστα βραβεύτηκε – την φλόγα και το πάθος του ... Che.

Δεν είναι ο στόχος της ταινίας, ούτε να δείξει την απόλυτη αλήθεια, ούτε να μάθει στον θεατή ιστορία, είναι μία ταινία από την πλευρά του επαναστάτη, γεμάτη συναίσθημα. Ίσως η καλύτερη ταινία του Soderbergh μετά τον Χρυσό Φοίνικα για το «Sex, Lies, and Videotape», που ακόμα και αν την έχετε δει σε dvd ή στο ίντερνετ, είναι από αυτές που αξίζει κανείς να την έχει δει σε σινεμά.

Μια ένεση ηρωικού σινεμά, με την ορμή της νιότης και τη βεβαιότητα του σωστού.

Το "Τσε" αποτελεί μακράν την πιο φιλόδοξη και παθιασμένη στιγμή του Steven Soderbergh στην κινηματογραφική του καριέρα, ένα «όλα για όλα» στοίχημα να αποτυπωθεί στο πανί με τον πλέον οριστικό τρόπο μια από τις επιδραστικότερες φιγούρες του εικοστού αιώνα.

Αν και το έργο είναι βιογραφικό, ωστόσο ο Soderbergh δεν αρέσκεται στο να κάνει μία αναπαράσταση του βίου του προσώπου , -μιας προσωπικότητας του εικοστού αιώνα που έχει πάρει πλέον μυθικές διαστάσεις- , καθώς αποδίδει με λεπτομέρεια την ψυχολογική και σωματική δύναμη που απαιτούνται για δύο εκστρατείες τέτοιου μεγέθους καθώς και την διαδικασία που οδηγεί έναν άνθρωπο με ακλόνητη θέληση να ανακαλύψει την ικανότητα που διαθέτει να εμπνέει και να καθοδηγεί τους άλλους.

Στόχος του Σόντερμπεργκ (και τα καταφέρνει) είναι να διαμορφώσει μια δική του αίσθηση του Τσε μέσα από την εξιστόρηση αληθινών γεγονότων, όπως η γνωριμία του με τον Φιδέλ Κάστρο (Ντάμιεν Μπισίρ) και η σταδιακή εμπλοκή του με την επανάσταση στην Κούβα. Περισσότερο λοιπόν ένα υπαρξιακό δράμα εσωτερικών ρυθμών και λιγότερο μια βιογραφία ενός πολιτικού προσώπου.

Επιβλητική η ερμηνεία του Μπενίσιο ντελ Τόρο ως Τσε, εντυπωσιακή σκηνοθεσία από τον Σόντερμπεργκ, ο οποίος συνδυάζει το ντοκιμαντέρ με το πολεμικό έπος, αλλά οι αδυναμίες της ταινίας την απορυθμίζουν αισθητά.

Ακόμα κι αν η Ιστορία των τελευταίων 50 χρόνων μπορεί να τεστάρει τον κυνισμό μας απέναντι στην ιδεολογία, κανείς δεν μπορεί να κατηγορήσει τον Σόντερμπεργκ για αφελή αγιοποίηση της φιγούρας του Τσε. Ο μαγνητισμός, η γοητεία και η δύναμη της αλήθειας του είχαν ένα τέτοιο εκτόπισμα, που αν δεν ήταν ιστορικό πρόσωπο, το ίδιο το σινεμά θα έπρεπε να τον εφεύρει.

Venceremos θα πουν σίγουρα οι ακόλουθοι του ειδώλου, αλλά ας μην περιμένουν μια σφαιράτη προσωπογραφία ριζοσπαστικής ορμής ή πνοής. Αρκετοί art-houseάδες θα γραφτούν στο κόμμα και θα πουν και gracias, παρά το κλασικό σύνταγμα των tableaux χάρη στη μη συντηρητική δομή. Πολύ αμπέχωνο και λίγα κουμπούρια για τους μουλτιπλεξάδες. Όποιος δεν λιποτακτήσει από τούτο το primer, επιτάσσεται να δει και το segundo σε δύο βδομάδες, εξυπακούεται.

Αυτό που θέλει η ταινία να εκπροσωπήσει είναι την πλευρά του επαναστάτη/ήρωα/πολιτικού καλλιτέχνη/τακτικού ιδιοφυή/θεραπευτή/ανθρωπιστή, ενός υπερ-ανθρώπου που παρά την (ακόμα πιο υπεράνθρωπη) ερμηνεία του Μπενίτσιο Ντελ Τόρο είναι εμφανές πως δεν είναι παρά ένα (εκλεκτό) απόσταγμα μιας ιστορικής συγκυρίας την οποία δεν μπορεί να να υπερκεράσει παρά με τσιτάτα, στωϊκότητα και μονομανή προσήλωση – όλα τους στοιχεία εντελώς ανθρώπινα, εκτιμώ.