Dede(2017)

Πρώτη προβολή: 21-12-2017

Το Dede δεν είναι μια φεμινιστική ταινία για την καταπίεση της γυναίκας από ένα οπισθοδρομικό πατριαρχικό καθεστώς ή τουλάχιστον δεν είναι μόνο αυτό. Είναι κυρίως μια ταινία για το βάρος της παράδοσης που συντρίβει ψυχές και ζωές (ανεξάρτητα αν είναι γυναίκες ή άντρες) και την ανάγκη προσαρμογής της στις επιταγές ενός σύγχρονου ανοικτού τρόπου ζωής.

Η φθινοπωρινή και χειμωνιάτικη φωτογραφία των σκληρών ορεινών όγκων της Γεωργίας και των γραφικών τοπίων είναι εκπληκτική και μαζί με την παραδοσιακή μουσική του Tako Jordania, συμβάλλουν στη συνολική συναισθηματική ατμόσφαιρα του φιλμ.

Η Κατσβάνι χρησιμοποιεί τους εξωτερικούς χώρους, τα πανέμορφα, άγρια τοπία, τη λαϊκή μουσική, για να δημιουργήσει την αντίστιξη (η φύση αμέτοχη στα δρώμενα) με το δράμα της βασανισμένης μάνας (Dede στην τοπική γλώσσα των Σβανέτι) να αγωνίζεται να κρατήσει το παιδί της ενάντια στις απαράδεκτες, βάρβαρες παραδόσεις που απαγορεύουν στη γυναίκα το δικαίωμα να κρατάει τα παιδιά της!

Βαθιά ουμανιστική, αυτή η ταινία αποκτά παγκόσμιο λόγο, μιλά για όλη την ανθρώπινη κοινωνία, θέτει το θέμα του ορθολογισμού του πατριαρχικού νόμου και της αλλαγής της διακυβέρνησης της κοινωνίας, με βάση τον ειρηνικό και γόνιμο τρόπο της γυναίκας, όπως τον παρατηρούμε σε κάποιες αριστερές ιδεολογικές βάσεις, όταν λαμβάνεται υπόψη ο μαρξισμός σαν εργαλείο ανάλυσης του κοινωνικού περιεχομένου και όχι σαν ένα θέσφατο

Σε μια περιοχή χτυπημένη από τον πόλεμο, αυτός μεταξύ αντρών και γυναικών αποδεικνύεται εξίσου οδυνηρός, σε ένα γυμνό, απέριττο δράμα πάνω στα ήθη και τα έθιμα ενός «ξεχασμένου» κόσμου, που αρνείται τις αλλαγές των καιρών.

Σκηνοθετεί η Μαριάμ Κατσβάνι, εικονογραφώντας ένα σύμπαν ριζωμένο στην άρνηση.

Βουκολικό δράμα με φόντο την αγρίλα του Καυκάσου και ηρωίδα την γυναίκα που πάει κόντρα στα ήθη των απομονωμένων κοινωνιών. Η καλή σκηνοθεσία της Μαριάμ Κατσβάνι καταγράφει όλο το σκληρό και συνάμα δίκαιο σύμπαν των ορεινών και απομακρυσμένων από τον πολιτισμό κοινωνιών, εκεί, που τον πρώτο λόγο έχει η ανθρώπινη τιμή και τον δεύτερο, εάν δεν τηρήσεις τον πρώτο, τα όπλα και ο θάνατος.

Με λιτή κινηματογράφιση μέσα στην άγρια ομορφιά του Καυκάσου και μία αφηγηματική πορεία κινούμενη πάντα σε μελοδραματικούς τόνους, η Γεωργιανή δημιουργός καταθέτει ένα φιλμ ύμνο στην διεκδίκηση της ελευθερίας και παράλληλα μία φεμινιστική καταγγελία για τις γυναίκες που στερούνται ακόμα και σήμερα το δικαίωμα να ορίσουν η ίδιες την μοίρα τους.΄

Η σκηνοθέτρια μιλά για την απελπισία των γυναικών της πατρίδας της που καταπιέζονται δυσβάστακτα από ανούσιες παραδόσεις σε ένα πέρα για πέρα ανδροκρατούμενο περιβάλλον.

Γοητευτικό, όπως οτιδήποτε αυθεντικό, το σκηνοθετικό ντεμπούτο της Μαριάμ Κατσβάνι παραμένει δέσμιο των ατελειών ενός πρωτόλειου, επιτυγχάνει όμως στο τέλος το σκοπό του και μας θυμίζει μέσα στην απλότητά του ότι υπάρχουν ακόμα μέρη του πλανήτη κινηματογραφικά ανεξερεύνητα, μια σε κάθε περίπτωση ιδιαίτερη εμπειρία, η οποία αξίζει την (επί)σκεψη του θεατή.