Θάνατος στη Βενετία(1971)

(Morte a Venezia / Death in Venice)  Πρώτη προβολή: 10-09-1971

Μια ρομαντική, απελπισμένη ματιά σε έναν κόσμο που χάνεται οριστικά κι ένας συγκλονιστικός κινηματογραφικός χορός του Έρωτα και του Θανάτου, ένα από τα αριστουργήματα του Λουκίνο Βισκόντι και μία από τις τελευταίες πραγματικά μεγάλες (με κάθε έννοια) ταινίες του κλασικού ιταλικού σινεμά.

Ο «Θάνατος στην Βενετία» είναι η απόλυτα μοντέρνα ταινία – ακόμα και με σημερινά μέτρα. Η αγιασμένη στιγμή που ο Βισκόντι αποφάσισε να καταπιαστεί με το «αμετάφερτο», ελάχιστης δράσης και μέγιστης φιλοσοφικής κι αισθητικής ενδοσκόπησης, μυθιστόρημα του Τόμας Μαν, δεν περιέχει τίποτα το τετριμμένο, ούτε ένα καρέ που το πρότερο κι επόμενο σινεμά θα δοκίμαζε να καταπιαστεί.

Αυτό όμως που, πέρα από τη λεπτομερή, σχολαστική θα έλεγα (με την έννοια της φιλοφρόνησης). ματιά του ξεχωριστού αυτού δημιουργού, η ομορφιά και η δύναμη αυτής της ταινίας βασίζεται, και σ' ένα πολύ μεγάλο τμήμα της, τόσο στην εξαιρετική ερμηνεία του Ντερκ Μπόγκαρντ (από τις καλύτερες, αξίζει να σημειώσω, της καριέρας του) όσο και στην ευρηματική χρήση της θαυμάσιας μουσικής του Γκούσταβ Μάλερ (της τρίτης και της πέμπτης συμφωνίας του).

Οχι μόνο μια από τις πιο εμβληματικές ταινίες της δεκαετίας του '70, αλλά κι ένα αδιαφιλονίκητο αριστούργημα για την ομορφιά, τον έρωτα και το θάνατο.

Το διονυσιακό με το απολλώνειο σε μια αέναη πάλη με επίκεντρο τη δημιουργία, ως ελιξήριο νεότητας και πηγή απέραντης μοναξιάς.

Κλασικό κομψοτέχνημα του Λουκίνο Βισκόντι.

Ενα ανεπανάληπτο έργο επάνω στη μοναξιά και στη μελαγχολία, στην αδυναμία έκφρασης των κρυφών πόθων και βέβαια στον θάνατο που στέκεται άκαμπτος μπροστά μας και περιμένει. Παρμένο μέσα από τις σελίδες του αριστουργηματικού βιβλίου του Τόμας Μαν, το φιλμ στα χέρια του Λουκίνο Βισκόντι πλησιάζει την τελειότητα.

Μια πάντα αριστουργηματική ταινία, έστω κι αν, πια, δυσκολεύεται να καμουφλάρει τα σημάδια του χρόνου, ακριβώς όπως κι ο ήρωάς της.

Θρυλικός και πολυπαιγμένος στο παρελθόν τίτλος που ταίριαξε παράδοξα ιδανικά με τα θερινά σινεμά τούτης της πόλης, πόσω μάλλον στην ταράτσα του ΒΟΞ (που λέει και το τραγούδι...), το «Θάνατος στη Βενετία» επιστρέφει στη μεγάλη οθόνη για να σε πνίξει από ομορφιά και παρακμή, να σε κάνει να το ξεπεράσεις ή να το λατρέψεις ξανά. Κάθε αντιμετώπιση μπορεί να είναι δίκαιη. Είναι θέμα στάσης, διάθεσης και timing.

Διασκευάζει διήγημα του Τόμας Μαν με ιμπρεσιονιστικές πινελιές μεγάλης ομορφιάς σε έναν πίνακα που γερνώντας αποκαλύπτει μια κάποια περιεχομενική αμηχανία με τον άντρα να κοιτάει το νεαρό αγόρι ως όχημα για μια εξερεύνηση της ενοχής και της ομορφιάς στην τέχνη. Παραμένει η διασημότερη ταινία του Βισκόντι και μια από τις ταινίες-σημεία αναφοράς του Ιταλικού σινεμά.